Vraag en antwoord verkenning Molenvliet aardgasvrij

Aardgas is een fossiele brandstof die bij verbranding CO₂ uitstoot. CO₂ is een broeikasgas dat bijdraagt aan de opwarming van de aarde. Nu gebruiken we aardgas om onze huizen, bedrijfspanden en andere gebouwen te verwarmen. En voor warm water en om te koken. Maar dat moet veranderen. Door over te stappen op duurzame warmtebronnen verminderen we de uitstoot van broeikasgassen (o.a. CO₂). Meer broeikasgassen in de lucht zorgen voor klimaatverandering. Het wordt warmer op aarde. Daardoor verandert de natuur. Dieren en planten verdwijnen omdat hun leefgebied te warm of te droog wordt. Er is ook vaker extreem weer, zoals stormen of droogte. Klimaatverandering zorgt ook voor minder drinkwater, minder voedsel en meer ziektes. Het is daarom belangrijk om al vóór 2050 minder CO₂ uit te stoten. Zo kunnen we de gevolgen kleiner maken. Ook worden we door over te stappen op duurzame warmtebronnen minder afhankelijk van aardgas, dat steeds schaarser wordt. Bovendien willen we niet meer afhankelijk zijn van aardgas uit andere landen, zoals Rusland, en stoppen we met de aardgaswinning in Groningen.

Bij aardgasvrij wonen worden huizen niet meer verwarmd met aardgas en wordt ook geen aardgas meer gebruikt voor warm water en koken. In plaats daarvan maken ze gebruik van duurzame energiebronnen, zoals stroom uit zonnepanelen en windenergie. 

De overstap naar een duurzame warmtevoorziening draagt bij aan een prettiger en gezonder leefklimaat in huis én aan een toekomstbestendige wijk. In huis zorgt koken zonder gas bijvoorbeeld voor minder fijnstof, wat beter is voor de gezondheid, vooral voor kinderen en mensen met luchtwegklachten. Isoleren is belangrijk binnen de warmtetransitie. Isoleren betekent minder warmteverlies, lagere energiekosten en meer comfort. Zo is de woning beter voorbereid op de toekomst, waarin we allemaal minder energie gebruiken. Daarbij is het belangrijk dat er ook goed geventileerd wordt, om de luchtkwaliteit binnenshuis gezond te houden. Voor de wijk als geheel draagt de warmtetransitie bij aan minder uitstoot van schadelijke stoffen, wat helpt bij het verbeteren van het milieu en het beperken van klimaatverandering. Dat maakt de wijk duurzamer voor de toekomst. 

De gemeente schrijft het Warmteprogramma 2025 als opvolger en uitwerking van de Warmtevisie uit 2021. Het warmteprogramma geeft binnen de komende 10 jaar concreter aan waar en wanneer de gemeente verkenningen gaat doen om buurten/wijken aardgasvrij te maken. Dit plan wordt namelijk elke 5 jaar geactualiseerd. Verkenning Molenvliet aardgasvrij is een eerste verkenning. In de verkenning wordt onderzocht of een collectieve warmtevoorziening (een warmtenet) of een individuele warmtevoorziening (een warmtepomp) haalbaar is in Molenvliet. 

In Molenvliet ligt een goede kans om veel huizen en andere gebouwen in één keer te kunnen verwarmen met een duurzaam alternatief voor aardgas. Dit is een collectieve oplossing voor duurzame verwarming, via een warmtenet. Zo’n aanpak kan voordelen bieden, zoals gemak voor bewoners, minder kosten per woning en minder werk aan de woning zelf. De woningen zijn redelijk goed geïsoleerd en er zijn kansen voor een warmtenet. De nabijgelegen rioolwaterzuiveringsinstallatie (RWZI) kan namelijk warmte leveren voor zo’n warmtenet. Daarom onderzoeken we of een collectieve aanpak hier geschikt en haalbaar is.

Het doel van deze verkenning is om te bepalen welke duurzame warmtevoorziening het beste past bij de wijk Molenvliet. Dit gebeurt door onderzoek te doen naar technische, ruimtelijke, juridische en financiële mogelijkheden. En zeker ook door in gesprek te gaan met de bewoners en gebouweigenaren om te horen wat zij willen en waar hun voorkeur ligt. Een belangrijk doel is ook om bewoners, gebouweigenaren en andere belanghebbenden actief te betrekken. Zodat zij mee kunnen denken over de overgang naar een aardgasvrije wijk. 

Door onderzoeken te doen naar verschillende duurzame warmtevoorzieningen. Er wordt gekeken naar technische, financiële en ruimtelijke haalbaarheid. De resultaten hiervan worden gebruikt om verschillende scenario’s op te stellen voor de warmtevoorziening in Molenvliet. Voor zowel een collectief warmtenet als individuele warmtepompen wordt in kaart gebracht wat de kosten zijn en wat de impact is op woningen en gebouwen en de bewoners. Deze scenario’s worden vervolgens beoordeeld en gewogen door de bewoners, gebouweigenaren en andere belanghebbenden in de wijk. 
 
Er wordt daarna door het projectteam Verkenning Molenvliet Aardgasvrij een advies opgesteld aan het college van burgemeester en wethouders en de gemeenteraad. Het advies gaat om hoe Molenvliet van het aardgas afgaat en welk alternatief ervoor in de plaats komt. En dat op basis van de onderzoeksresultaten en het gesprek dat is gevoerd met de bewoners en grondeigenaren. De voorkeur die u uitspreekt over een duurzame warmtevoorziening wordt hierin meegewogen. De gemeenteraad neemt uiteindelijk een besluit nemen over dit advies, naar verwachting mid-2026. 
 
U kunt input leveren op de onderzoeksvragen die geformuleerd worden. En ook als de eerste onderzoeksresultaten binnen zijn. Wilt u dit? Stuur een e-mail naar het projectteam via molenvlietaardgasvrij@woerden.nl. Voorwaarde is dat u bewoner of gebouweigenaar bent in Molenvliet.

Dat is afhankelijk van de duurzame warmtevoorziening die gekozen wordt. Als uit de verkenning blijkt dat een warmtenet geschikt is voor de wijk, betekent dit dat er werkzaamheden nodig zijn in de openbare ruimte om dit warmtenet aan te leggen. Denk aan graafwerkzaamheden voor leidingen. Dat kan tijdelijk zorgen voor overlast, zoals beperkte bereikbaarheid of geluid. In het wijkuitvoeringsplan, dat na de verkenning volgt, wordt gekeken hoe deze overlast zoveel mogelijk kan worden beperkt. Bijvoorbeeld door werkzaamheden te combineren met andere geplande projecten in de wijk. 
 
Als er wordt gekozen voor een warmtepomp als individueel alternatief voor aardgas voor Molenvliet, dan krijgt u zelf te maken met werkzaamheden in en om uw huis of gebouw. Denk aan het plaatsen van de warmtepomp, aanpassingen in uw verwarmingssysteem of extra isolatie. Sommige soorten warmtepompen maken geluid. Bij de keuze van het type warmtepomp kunt u daar rekening mee houden. Ook is goede installatie belangrijk. Voor buren kan geluid soms hoorbaar zijn, vooral bij buitenunits. Daarom zijn er landelijke regels voor het maximale geluidsniveau.

De gemeente heeft de regie in de verkenning en zorgt ervoor dat bewoners, gebouweigenaren en andere belanghebbenden actief worden betrokken. Het projectteam Verkenning Molenvliet Aardgasvrij zal aan het einde van de verkenning een advies opstellen voor het college van burgemeester en wethouders en de gemeenteraad. Hierin staan de resultaten van de verkenning en het advies over de duurzame warmtevoorziening die de voorkeur heeft. En ook over de vervolgstappen. De gemeenteraad kiest uiteindelijk of ze het advies volgt voor de geadviseerde duurzame warmtevoorziening en de vervolgstappen. 

Het overstappen van aardgas naar een duurzame warmtevoorziening is vrijwillig. De gemeente informeert en ondersteunt bewoners en gebouweigenaren zodat zij hier een bewuste keuze in kunnen maken. Wel kan de gemeente na een zorgvuldig proces een besluit nemen om de levering van aardgas in de wijk te stoppen. Dit besluit kan de gemeente pas nemen als zij kan aantonen dat huishoudens en andere gebouweigenaren over kunnen stappen op een haalbaar en betaalbaar alternatief. 

Als u een huurwoning hebt, zal de woningcorporatie of uw verhuurder beslissen over een overstap naar een alternatief voor aardgas. De gemeente betrekt de woningcorporatie Cazas Wonen bij deze verkenning in Molenvliet. Ook worden particuliere verhuurders betrokken via Denkmee Woerden en andere communicatiemiddelen. In deze verkenning kunt u wel uw voorkeur aangeven voor een duurzame warmtevoorziening. Uw keuze wordt meegenomen in het advies aan het college van burgemeester en wethouders en de gemeenteraad. Wat vaststaat is dat u als huurder in de toekomst niet meer voor aardgas betaald, maar voor warmte. 

U bent verantwoordelijk om in de toekomst over te gaan op een andere manier van verwarmen dan aardgas. Als een warmtenet haalbaar is en dit wordt aangelegd in de wijk, dan kunt u beslissen of uw woning aangesloten wordt. Bent u een woningeigenaar binnen een Vereniging van Eigenaren (VvE)? Dan beslist de VvE over de duurzame warmtevoorziening. Als lid van de VvE beslist u hierin mee. 

Als uw bedrijf in Molenvliet gevestigd is en u bent eigenaar van het gebouw, dan bent u verantwoordelijk om in de toekomst over te gaan op een andere manier van verwarmen dan aardgas. Als een warmtenet haalbaar is en dit wordt aangelegd in de wijk, dan kunt u beslissen of uw gebouw aangesloten wordt. Als u geen eigenaar bent van het pand waarin uw bedrijf gevestigd is, dan neemt de gebouweigenaar een besluit over de overstap van aardgas naar een duurzaam alternatief. 

De klankbordgroep Molenvliet komt één keer per maand bijeen. De klankbordgroep geeft het projectteam Verkenning Molenvliet Aardgasvrij advies en denkt mee over vervolgstappen in de verkenning. Neem contact op met dit team om u aan te melden voor deze groep. Dat kan via e-mailadres molenvlietaardgasvrij@woerden.nl.

Als bewoner kunt u op verschillende manieren bijdragen aan de warmtetransitie. Belangrijk is om uw woning te isoleren en ventileren. Zo bereid u uw woning voor om van het aardgas af te gaan. Er zijn namelijk duurzame warmtevoorzieningen die uw woning op een lagere temperatuur verwarmen. Dan is voldoende isolatie cruciaal om uw woning warm te maken. Verder is het goed om andere energiebesparende maatregelen uit te voeren in uw woning, om zo uw energieverbruik te verminderen. Denk bijvoorbeeld aan het aanbrengen van tochtstrips of radiatorfolie. Daarnaast kunt u samen met uw buurt nadenken over de toekomst van uw wijk. Dit kan door buurtinitiatieven op te starten en samen te kijken naar duurzame warmtevoorzieningen. De gemeente heeft de volgende subsidie voor startende buurtinitiatieven die iets willen in met de warmtetransitie: Subsidie voor lokale energie-initiatieven

U hoeft niet mee te doen met een warmtenet. Wel zal aardgas uiteindelijk verdwijnen. U zal dan zelf een duurzame warmtevoorziening kiezen. 

Een individuele warmtepomp is het meest gangbare alternatief. De warmtepomp werkt op elektriciteit, waardoor aardgas niet meer nodig is. 

Goed isoleren is altijd een slimme keuze, ongeacht de warmtevoorziening. Is uw cv-ketel binnenkort aan vervanging toe? Dan is een hybride warmtepomp een goede tussenstap voor de komende tien jaar. Heeft u nog tijd? Wacht dan op een natuurlijk overstapmoment en op de uitkomsten van de verkenning en de keuze van het college van burgemeester en wethouders en de gemeenteraad. Zo maakt u een goed onderbouwde keuze voor de toekomst. 

Waterstof is nog niet beschikbaar als alternatief voor verwarming in woningen. Het kost veel energie om waterstof te maken en het is duur. Daarom adviseert de rijksoverheid om geen wijken op waterstof in te richten. 

Biogas is schaars en wordt vooral ingezet voor de industrie en transport. Het is momenteel geen structurele oplossing voor het verwarmen van woningen.