Vragen en antwoorden over asielopvang in Woerden

In Woerden komt een asielzoekerscentrum (azc) op de locatie De Bleek 1. Op deze pagina vindt u antwoorden op veelgestelde vragen over de opvang, de locatie, de planning en wat dit betekent voor de buurt.

In Woerden komt een asielzoekerscentrum (azc) op de locatie De Bleek 1. De gemeenteraad heeft hier op 19 september 2024 mee ingestemd. Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) vangt hier na verbouwing 400 asielzoekers op voor een periode van 15 jaar. Het azc is naar verwachting niet eerder klaar dan 2027.

Op deze pagina vindt u antwoorden op veelgestelde vragen over de opvang, de locatie, de planning en wat dit betekent voor de buurt.

Over asielopvang

Waarom komt er een azc in Woerden?

Door de Spreidingswet moet elke gemeente in Nederland asielzoekers opvangen. Woerden moet plaats bieden aan 337 asielzoekers.

De gemeenteraad heeft op 19 september 2024 ingestemd met een azc op De Bleek 1. Na verbouwing vangt het COA hier 400 asielzoekers op. De opvang duurt 15 jaar.

Het COA heeft het gebouw aan De Bleek 1 onderzocht en het voldoet aan alle eisen voor een opvanglocatie. De bestaande azc's in Nederland zitten vol. Er is daarom snel behoefte aan nieuwe opvangplekken.

Wat is het COA?

Het COA is het Centraal Orgaan opvang asielzoekers. Het COA zorgt voor de opvang van asielzoekers in Nederland tijdens de asielprocedure. Vanaf het moment dat iemand asiel aanvraagt in Nederland, tot aan het moment dat iemand Nederland moet verlaten of een verblijfsvergunning krijgt. Zie ook: www.coa.nl 

Vluchtelingen, asielzoekers, statushouders, noodopvang, AZC's - wat is wat?
  • Vluchtelingen zijn mensen die door oorlog of andere redenen vrezen voor hun leven.
  • Vluchtelingen die asiel aanvragen heten asielzoekers. Zij worden terwijl hun asielaanvraagwordt behandeld opgevangen in asielzoekerscentra (AZC’s). De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) behandelt de asielaanvragen.
  • Zodra asielzoekers een verblijfstatus krijgen in Nederland heten ze statushouders. Vanaf dat moment hebben ze ook recht op een woning in Nederland. Door de krappe woningmarkt vinden statushouders moeilijk een woning. Ze verblijven daardoor langer in AZC’s. Die zitten mede daardoor ook langer vol.
  • Nederland moet volgens de wet iedereen die asiel aanvraagt in Nederland opvangen. Daarom zijn extra opvanglocaties nodig. Zoals tijdelijke noodopvanglocaties en asielzoekerscentra voor langere tijd.
Wanneer krijgt iemand asiel in Nederland?

Een persoon krijgt asiel in Nederland als hij vluchteling is. Een vluchteling is iemand die een goede reden heeft om bang te zijn voor vervolging in zijn land. Dit kan bijvoorbeeld komen door oorlog, ras of seksuele oriëntatie.

Werkt Woerden ook samen met andere gemeenten?

Ja. Gemeenten in de provincie Utrecht werken samen om de Spreidingswet uit te voeren. Samen moeten zij 8.207 opvangplekken regelen. Dat aantal is er nog lang niet.

Gemeenten verdelen de taken onderling. Woerden vangt asielzoekers op. Andere gemeenten nemen daarvoor andere taken over, zoals de huisvesting van statushouders.

Naast de opvang regelt de gemeente ook zorg, onderwijs en begeleiding naar werk voor de asielzoekers.

Worden asielzoekers gescreend of onderzocht? 

Elke asielzoeker die Nederland binnenkomt wordt geïdentificeerd en geregistreerd. Dit doen de AVIM (Afdeling Vreemdelingenpolitie, Identificatie en Mensenhandel) en de IND. De Koninklijke Marechaussee doet soms extra onderzoek. Ook krijgen de mensen een medische intake. En als dat nodig is een tbc-controle. 

 

Dagelijks leven in het azc

Wat doen de bewoners overdag?

Iedereen in Nederland heeft dezelfde rechten en plichten als het gaat om bewegingsvrijheid. De mensen die in de opvang blijven hebben dus dezelfde rechten en plichten. Ze mogen zich dus vrij bewegen. Wel moeten ze zich wekelijks melden.

Het COA heeft huisregels. Bewoners krijgen deze in hun eigen taal. En ze krijgen uitleg over rechten, plichten en omgangsvormen in Nederland. De mensen zijn zelf verantwoordelijk voor het bijhouden van de ruimte waarin zij leven. Kinderen die verplicht naar school moeten volgen het onderwijs.

Volwassenen hebben gesprekken met onder andere de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) en VluchtelingenWerk. Ze bereiden zich met programma’s en/of vrijwilligerswerk voor op hun toekomst. Dat kan op, maar ook buiten de locatie zijn. Met organisaties en partijen in de omgeving kijken we wat de asielzoekers overdag kunnen doen. Asielzoekers mogen onder sommige voorwaarden ook betaald werken. 

Mogen asielzoekers werken?

Een asielzoeker mag in Nederland werken. De asielaanvraag moet dan wel minstens 6 maanden in behandeling zijn. Werken kan alleen als de werkgever een tewerkstellingsvergunning (TWV) heeft.

Er is geen grens in het aantal weken dat een asielzoeker ieder jaar mag werken.

Waar gaan kinderen naar school?
  • Basisschool: kinderen in de basisschoolleeftijd gaan naar een normale basisschool in Woerden.
  • Middelbare school: kinderen die een middelbare schoolleeftijd hebben gaan de eerste jaren naar een andere klas. Dit is een speciale ‘internationale schakelklas’ voor nieuwkomers van 12-18 in Nederland. In deze klas is veel aandacht voor het leren van de Nederlands taal. Ook worden ze wegwijs gemaakt in het Nederlandse schoolsysteem.
Mogen bewoners ook bezoek ontvangen?

Ja, ze mogen bezoek ontvangen tussen 8.00 en 22.00 uur. Het COA kent een bezoekersregeling.

De locatie De Bleek 1

Wat gebeurt er met de Oekraïense bewoners?

Sinds augustus 2022 wonen er 144 Oekraïense vluchtelingen in het gebouw. De Bleek 1 is geschikt als azc blijkt uit onderzoek van het COA. Het gebouw moet daarvoor wel eerst worden verbouwd. Het COA kijkt daarom naar de mogelijkheden voor de Oekraïense vluchtelingen. Het kan zijn dat de vluchtelingen opgevangen worden op een andere locatie of op de Bleek 1 blijven.

Hoe zit het met de periode van 15 jaar? 

De opvanglocatie is nodig voor een aantal jaren. We willen op deze plek later vaste woningen bouwen. Daarom kunnen de mensen die asiel zoeken hier 15 jaar wonen. 

De buurt en voorzieningen

Hoe is de veiligheid geregeld?

Het COA is verantwoordelijk voor de veiligheid op de locatie. Er zijn 24 uur per dag beveiligers aanwezig. Tussen 8.00 en 22.00 uur zijn ook medewerkers van het COA zelf op de locatie.

De locatie is open: er komen geen hekken of slagbomen. De wijkagent komt regelmatig langs. Bij problemen hebben het COA, de gemeente en de politie direct contact met elkaar.

Bewoners en bedrijven uit de wijk praten mee via een klankbordgroep. Zij bespreken samen met de gemeente hoe het gaat rondom de opvanglocatie.

Er is een groot tekort aan leraren, huisartsen, politiemensen en woningen. Hoe verhoudt een groot azc zich hiermee?

We gaan kijken wat er extra nodig is door de komst van deze groep mensen. Het COA zorgt voor huisartsen op de locatie zelf. Voor andere dingen zoals bijvoorbeeld onderwijs, gaan we met onze partners in gesprek.

De gemeente kent de spanning op de woningmarkt. Daarom staan er in het plan ook flexwoningen. Deze tijdelijke woningen zijn bedoeld voor statushouders en starters uit de gemeente Woerden.

Hoe hangt dit samen met de gebiedsontwikkeling van Nieuw-Middelland?

De Bleek 1 ligt in bedrijventerrein Middelland-Noord. Maar dat gaat veranderen. Er komen ook woningen bij in dat gebied. Dat gebeurt niet in één keer, maar stap voor stap. Door op de Bleek 1 asielzoekers op te vangen, wonen er alvast mensen op deze plek. 

Planning, vergunning en contact

Is er een besluit genomen? 

Ja, er is een besluit genomen. Op 18 april 2024 nam de raad het besluit dat het haalbaarheidsonderzoek mag worden uitgevoerd.

Op 4 april 2024 vond er een politieke avond plaats. Inwoners konden op deze avond inspreken. U kunt de politieke avond hier terugkijken.

Het onderzoek is uitgevoerd door het COA. Uit dit onderzoek blijkt dat De Bleek 1 na verbouwing geschikt is voor een asielzoekercentrum. Er kunnen 15 jaar lang 400 asielzoekers worden opgevangen. Op 19 september 2024 heeft de gemeenteraad ingestemd met het tekenen van de bestuursovereenkomst. Deze wordt getekend tussen de gemeente en het COA.

De raadsvergadering van 19 september 2024 is terug te kijken op de website van de gemeenteraad.

Hoe zorgen we ervoor dat asielzoekers goed integreren?

Nieuwkomers in Nederland kunnen niet vroeg genoeg beginnen met integratie. Het COA biedt diverse activiteiten voor asielzoekers en statushouders. Deze activiteiten zijn gericht op de Nederlandse taal en cultuur, werk, opleiding en een sociaal netwerk. Het COA doet dit samen met lokale partners. Door hier al direct in het azc mee te beginnen, maken de asielzoekers een goede start. Dit maakt het leven voor hen gemakkelijker als zij naar hun gemeente verhuizen.

Waar kan ik vragen, opmerkingen en klachten kwijt als het azc er is?

De locatie is 24/7 telefonisch bereikbaar. Dit telefoonnummer zullen we delen als dit bekend is. Ook krijgt de locatie een mailadres. Ook dit zullen we delen.

Kan ik ook helpen bij de opvang?

In opvanglocaties voor vluchtelingen, maar ook daarbuiten helpen veel vrijwilligers. Met eigen ideeën of vanuit organisaties en bedrijven. Daar is het COA erg blij mee. Soms zijn ook spullen welkom. Hoe wij dit regelen laten wij nog weten.

Ik heb kleding en spullen over. Kan ik deze ook brengen?

U kunt kleding en spullen het beste brengen naar inzamelpunten. Zoals bijvoorbeeld van het Leger des Heils. Of in overleg met de locatiemanager naar de locatie zelf. Als er kleding of spullen nodig zijn werkt het COA samen met verschillende organisaties. U leest meer hierover op de website van het COA.

Planning en proces  

Hoe zit het met de vergunning? 

Als er een besluit is genomen, dan vraagt het COA verschillende vergunningen aan. Deze vergunningsaanvragen vindt u dan op www.officielebekendmakingen.nl. Bent u het niet eens met de vergunning, dan kunt u dit laten weten. U heeft hiervoor 6 weken de tijd, vanaf het moment dat de vergunning is afgegeven.  

Hoe ziet het dagelijks leven eruit van asielzoekers?

Asielzoekers wonen en leven zelfstandig in een azc. Benieuwd hoe het leven in een azc er uit ziet? Bekijk dan de website van het COA: https://www.coa.nl/dagelijkse-activiteiten

Ik wil helpen of doneren, hoe doe ik dat?

In en rondom azc's zijn veel vrijwilligers actief. Wilt u ook iets helpen of doneren? Ga dan naar deze website: https://www.coa.nl/vrijwilligerswerk-en-donaties

De locatie 

Wie komt hier te wonen?

Mensen van verschillende leeftijden en nationaliteiten vragen asiel aan in Nederland. Alleengaande volwassenen, maar ook kinderen en gezinnen. De samenstelling van deze groep verandert steeds. Het is daarom niet mogelijk om nu te zeggen welke mensen naar Woerden komen. Het COA probeert altijd om tot een gemengde groep bewoners te komen.

Voor wie zijn de flexwoningen? 

COA bouwt naast het azc ook flexwoningen. Dit zijn tijdelijke woningen. Deze woningen zijn bedoeld voor Woerdenaren die een huis zoeken, maar worden tijdens de verbouwing van De Bleek 1 door het COA gebruikt.  

Van wie wordt het gebouw op De Bleek 1? 

Het COA wil het gebouw op De Bleek 1 kopen en wordt dan eigenaar. Het gebouw is nog niet gekocht door het COA.  

Wie is verantwoordelijk voor de veiligheid op deze locatie? 

Het COA is altijd verantwoordelijk voor de veiligheid op de locaties. Het COA werkt daarbij samen met een beveiligingsorganisatie.  

Waar kan ik terecht met vragen, opmerkingen en klachten? 

Tot aan de opening van de locatie kunt u met vragen terecht bij de gemeente. U kunt vragen, opmerkingen of klachten doorgeven. Concrete meldingen kunnen ook gedaan worden via de gemeente, zie hiervoor: Melding doen

De politie is zonder spoed telefonisch te bereiken via 0900 8844. Bij spoed belt u naar 112.

Wat wordt er gedaan om ervoor te zorgen dat de opvanglocatie een open en vriendelijke plek is?

Op de locatie is de hele dag (24 uur) beveiliging aanwezig. Zij hebben officieel gastheerschap. Er komen geen hekwerken of slagbomen. Het COA, de gemeente en politie staan met elkaar in contact als er problemen zijn. Ook komt de wijkagent vaak langs. Daarnaast is er een klankbordgroep opgericht. In deze groep zitten bewoners en bedrijven uit de wijk. Zij hebben het samen met de gemeente over verschillende dingen rondom de opvanglocatie. 

Er zijn te weinig voorzieningen op Middelland. Er zijn bijvoorbeeld geen winkels op loopafstand en te weinig parkeerplekken. Regelen jullie dit soort voorzieningen als er zoveel inwoners bijkomen op Middelland?

De wens voor deze voorzieningen nemen we mee tijdens het uitwerken van de plannen. Natuurlijk is er daarbij ook aandacht voor het aantal parkeerplekken.

Worden er ook woningen gebouwd voor de Woerdenaren? Waar en wanneer?

In het plan staat ook dat er 48 flexwoningen worden geplaatst. Deze komen te staan op de plek naast de Bleek 1 dat nu een parkeerterrein is. Deze tijdelijke woningen zijn voor statushouders en starters uit Woerden die een woning zoeken.

Is de opvang een openbare locatie?

Nee, het azc is geen openbare locatie. Bewoners kunnen vrij in- en uitlopen. Bezoekers moeten een identiteitskaart laten zien.